تبلیغات

زکات انبارها و مغازه ها

Article Image

زکات

آیا انبارها و مغازه ها مشمول زکات می شوند؟

سوال:

تاجری است که کار او واردات کالای تجارتی است و برای نگهداری و به نمایش گذاشتن آن کالاها انبارها و نمایشگاههایی در جهت رشد و درآمد تجارتی بنا نموده است آیا پرداخت زکات این انبارها و نمایشگاهها واجب است و اگر واجب است مقدار و میزان زکات آن چگونه است؟

جواب:

همانطور که فقها گفته اند زکات بر آنچه مال التجارة بشمار آید واجب می گردد و مال التجارة عبارت است از آنچه در جریان خرید و فروش و در معرض انتقال از دستی به دست دیگر قرار گیرد ولی چیزهایی که باقی می مانند و مالک آنها هیچگاه قصد فروش آنها را ندارد زکات بر آنها واجب نیست و همه فقها بر این فتوا تصریح دارند. برای مثال اگر ما ظرفهایی داشته باشیم که کالاها و اجناس فروشی را در آنها بگذاریم چنین ظرفهایی جزو اموال تجاری که مشمول زکات باشند بشمار نمی آیند زیرا آن ظرفها در واقع به معرض فروش گذارده نمی شوند همچنین در ارتباط با عمل تجارت ساختمانی داشته باشیم که دارای دفاتر اداری و انواع ترازوها و قفسه هل و مانند اینها باشد هنگام محاسبه مال التجارة جهت پرداخت زکات آنها جزء کالاهای تجاری که زکات بر آنها واجب می گردد محسوب نمی شوند.

اصولاً زکات بر تجارت شامل موارد ذیل است:

– موجودی جاری و فعال در امور تجارت

– کالاها و اجناس تجاری آماده برای فروش

– مطالباتی که شخص تاجر از ظرفهای تجارت خود دارد و امید دریافت آنها می رود ولی دارایی های ثابت که در معرض فروش قرار نمی گیرد مال التجارة بشمار نمی آیند.

اما در مورد اجناس و اموال تاجران ملاک این است که آیا آنها آماده فروش هستند یا خیر. بنابراین ظرفهایی که اجناس و کالاها در آن نهاده می شوند اگر قصد فروش آن ظرف را نداشته باشیم زکات بر آنها واجب نمی باشند ولی اگر همراه اجناس تجاری ظرفهای آنها نیز به معرض فروش گذاشته شوند مشمول مال التجارة می شوند و زکات بر آنها واجب است. با این ترتیب بر انباریها و نمایشگاهها و مغازه هل زکات واجب نمی گردد.

سوال:

هرگاه تاجران اقدام به ساختن مستغلات نمایند تا پس از تکمیل آنها را بفروش برسانند ولی پس از گذشت چند سال عملاً بفروش نرسند آیا در چنین موقعیتی این تاجران می توانند تغییر نیت بدهند و آن مستغلات را در جهت کسب درآمد و عایدات مورد استفاده قرار دهند نه برای فروش؟ حکم زکات این مستغلات در صورت اول و صورت دوم چگونه است؟

جواب:

اما در صورت اول که ساختمانها به نیت فروش ساخته شوند حکم مال التجارة را دارند و پس از قیمت گذاری به میزان یک چهلم زکات پرداخت می شود اما اگر از فروش آنها منصرف شوند و به اجاره دادن آنها اقدام کنند در این حالت دارای حکم دیگری است یعنی زکات متعلق به درآمد آنهاست نه قیمت آنها و به میزان يک بیستم و بنا به ترجیح ما و یا به میزان يک چهلم بنابر فتوای مشهور که حکم آسان تری است زکات آنها پرداخت می شود.

موضوع تغییر نیت نیز هیچ مانعی ندارد بلکه شخص همواره این حق را دارد که نیت خود را فسخ کند و به مقتضای اوضاع و احوال در کارهای اقتصادی خود تغییر جهت دهد.

سوال:

بعضی از تاجران زمینهایی را به مدت پنجاه سال یا بیشتر در مقابل مبلغ بالایی از دولت اجاره می نمایند و در آن انبارها و بازارچه هایی جهت نگهداری یا نمایش کالاها و اجناس تجاری بنا می کنند یا اماکن صنعتی می سازند در حالی که می دانند که حکومت پس از سپری شدن مدت اجاره آن اراضی و تاسیسات را بدون عوض از آنان بازخواهد گرفت و یا اجاره آن برای مدت دیگری تجدید خواهد شد حکم پرداخت زکات در این مورد چگونه است؟

جواب:

بر این اراضی زکات واجب نیست زیرا ملک واقعی تاجران نیست بلکه آنان در مقابل اجاره بهایی که می پردازند هر چند که اندک بوده باشد از آن اراضی بهره مند می شوند و همانطور که واضح و روشن است زکات فرع و زاییده ملکیت کامل است اما نسبت به ساختمانها و تاسیسات تجاری مانند انبارها و بازارچه هل بر خود آنها زکات واجب نیست بلکه زکات بر کالاهای تجاری که در آن امکان انبار شده است با شروط شرعی آنها تعلق می گیرد.

تبلیغات

بزودی

جدیدترین اخبار

داغ ترین اخبار